Gönderen Konu: Tonya İskenderli  (Okunma sayısı 6031 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Çevrimdışı gül-can

  • Süper Üye
  • *****
  • İleti: 495
  • Rep Puanı: +85/-1
Tonya İskenderli
« : Aralık 13, 2008, 01:49:45 ÖÖ »
İskenderli - Tonya - Trabzon 


   


Tarih :
  Şevket Şakir'in "Trabzon Tarihi" adlı kitabına göre İskenderli dolayına ilk yerleşenlerin Türk boyları olduğu anlaşılmaktadır. Bizans egemenliğinin yöreyi etkisi altına alması için başlatılan çalışmalar sonucunda zamanla Rumlar da yörede yerleşmiş yerli halkla kaynaşmış ve kültürlerini yayabilmişlerdir. Bölgedeki eski semt adları bunun göstergesidir. Roma ve Bizans'ın etkisi Pontus İmparatorluğu döneminde devam etmiştir. 26 Ekim 1461'de Trabzon'un Fatih Sultan Mehmet tarafından fethiyle Trabzon ve dolayında Türk hakimiyetinin kurulmasıyla çeşitli Türk boyları yurt edinmeye başladılar. İskenderli, 16 Temmuz 1916 tarihinde Rus işgaline uğradı ve 17 Şubat 1918 tarihinde 1 yıl 7 ay süren düşman işgali sona erdi. İskenderli Beldesi'nin eski ismi Kumyatak'tır. Çamlık deresinin vadisinde bulunan kumların yatak gibi düzgün ve temiz oluşu nedeniyle bu ad verilmiştir.

İki Kitabeli Cami - İskenderli Camisi :
  Enver Arslan'ın (Tarih Öğrtemeni) verdiği bilgilere göre; kitabeler, eserin yapılış tarihini ve kimler tarafından yapıldığını gelecek kuşaklara aktaran tarihi belgelerdir.
  İskenderli Camisi bu yönüyle dikkati çekmektedir. Çünkü, bu caminin alışılmışın dışında iki kitabesi vardır.
  Kitabelerden 1946 tarihli ve günümüzdeki camiye ait olanı son cemaat yeri ile ana mekanı bağlayan kemerli kapı üzerindedir.
  Konu edindiğimiz ve tarihi önemi olan kitabe ise, 1946 öncesindeki camiye aittir. Söz konusu cami temellerine kadar yıkılmış ve 1946 yılında yeniden yapılınca bu kitabe, kaybolur endişesiyle yeni caminin batı bölümündeki duvarının yüksekçe bir yerine yerleştirilmiştir.

Kitabenin Teknik ve Tarihi Önemi :
  Osmanlıca olan kitabenin boyutları 53x40 cm'dir. Beyaz mermer üzerine hatla yazılmıştır. İki bölümden oluşmaktadır. Kitabenin sağ tarafındaki bilgilerden cami imamı Havroğu Hüseyin'in oğlu Ahmet Efendi'nin caminin yapımında önayak olduğu ve büyük çaba gösterdiğini anlıyoruz.
  Kitabenin tarihi önemini artıran tarihlendirme ise kitabenin sol bölümünde 4. satırda verilen Rumi 1264 tarihidir ki, Miladi 1844 tarihine denk gelmektedir. Bu da, sözünü ettiğimiz kitabenin günümüzden 155 yıl önce yazılmış olduğunu belgelemektedir.
  Diğer dikkat çekici bir konu ise, yine sol bölümdeki satırlarda rastladığımız bilgilerdir. Şöyle ki; birinci satırda belirtilen "Harab olmuş iken ma'mur ve abad eyledi Mevla" şeklindeki söyleyişten anladığımıza göre 1844'te yapılan caminin bu yerdeki ilk cami olmadığıdır. Buradan yola çıkarak daha önce yapılmış caminin harap olması nedeniyle yenisinin inşa edildiği kanısına varıyoruz. Bu da bizi, 1844'ten daha eski tarihlere götürmektedir. Bu bilgilere göre İskenderli merkezinde 18.yy sonlarına kadar cami silsilesinin varlığını ortaya koymaktadır.

Kitabenin Sağ Bölümü:
Camide namaz kılanlar, camide namaz kılmanın ferahlığını bilirler
Havrizade Hüseyin'in oğlu Ahmet'in gayret ve sebatla çalışması
Havroğu Ahmet cema'atiyle ellerindeki imkanları esirgemeden seferber ederek
Hakk'ı seven insanlar ve ileri gelenlerin maddi ve manevi yardımlarıyla
Hayrat sahibi olan Havroğu Ahmet Efendi'dir.

Kitabenin Sol Bölümü:
Viran ve yıkık bir durumda iken Cenab-ı Hakk (cc) imar edilmeyi nasip eyledi
Bu Mescid-i Şerif'i ihya eylediği için Cenab-ı Hakk'a şükür edelim
Sonra bu camiyi önceki halinden daha güzel daha mükemmel bir hale getirmeye muvaffak oldular
1264 (Rumi) tarihinde inşa edildi
Allah Hüseyin'e ve oğluna (Ahmet) merhamet etsin.















Yerleşim ve Çoğrafya :
İskenderli Köyü Trabzon ili Tonya İlçesine bağlı en büyük nüfuslu ve Belediyesi olan bir köydür. Nüfusu 5000 civarındadır. İskenderli' de geniş bir köy meydanı ve etrafında işyerleri ve köy camii mevcuttur. Köyde İlköğretim okulu, Lise ve Çok Amaçlı Lise mevcuttur. Köyde yerleşim dağınık olup geniş bir alana kurulmuştur. Tipik Karadeniz köyü görünümünde olup etrafı tepelerle çevrilidir. Kuzeyinde Kozluca köyü olup Beşikdüzü yolu bu istikamettedir. Güneyinde Turalı, Yakçukur, Sayraç köyleri mevcuttur. Tonya yolu Güneydoğu istikametindedir. Doğuda Sivri tepesi, Batıda Raşşi tepesi bulunmakta ve her iki tepede mezere evleri, meralar ve ormanlık alan bulunmaktadır. Batıda Raşşi tepesini aştığımızda Şalpazarı eski ismiyle Ağasar ve Sis dağı görünmektedir. İskenderli bu tepeler arasında geniş bir düzlük alan içermektedir. Karadenizin eşsiz güzelliklere sahip köylerinden biridir.

Ulaşım :
İskenderli' ye ulaşım Trabzon' un sahil ilçesi olan Beşikdüzü' nden 19 km asfalt köy yolu ile yapılmaktadır. Köyün bağlı olduğu Tonya ilçesi merkezi ile İskenderli arasında 5 km asfalt yol mevcuttur. Köy içerisinde mahalleler arası yer yer beton ve parke kaplı yol olmak üzere stabilize köy yolu mevcuttur. İskenderli' de mezereler dahil hemen hemen her evin önünden yol geçer.

Şenlikler :
Doğu Karadeniz insanı ve özellikle Tonyalılar birçoğu gurbette yaşamaktadır Gurbet yaşantısı çilelidir. Onlar için geçmek bilmeyen gurbet günleri köye dönüş özlemi ile doludur. Yaz aylarında izin alıp köylerine dönenlerin ve köy işleri ile uğraşanların eğlenmek hakkıdır. Artık onların eğlenebileceği, yaşadıkları çileli günleri unutabileceği yerler yaylalarda kurulan derneklerdir. Dernekler eğlence bakımından geniş kapsamlı düğünler gibidir. Bütün derneklerin ortak özelliği kalabalık halk yığınlarının katılımı ile kemençe, davul ve zurna eşliğinde kızlı, erkekli horon oynanmasıdır. Temmuz, Ağustos ayları ile Eylül ayının ilk günleri yaylalarda kurulan derneklerin yoğun yaşandığı gün­lerdir. Tonyalılar tarafından düzenlensin düzenlenmesin yöre halkının katıldığı KARAPDAL, HONEFTER, OTÇULAR, IZMIŞ derneklerin en canlı ve en kalabalık eğlencelerdir. Yine Tonya'da Tonya Tereyağı Şenlikleri düzenlenmektedir.


alıntı

Çevrimdışı gül-can

  • Süper Üye
  • *****
  • İleti: 495
  • Rep Puanı: +85/-1
Ynt: Tonya İskenderli
« Yanıtla #1 : Aralık 13, 2008, 02:00:48 ÖÖ »
teşekkür ederim  ertpeh 'D